BOŠKOVIĆ: Novi model studiranja od školske 2017/2018. godine

Ministar prosvjete Predrag Bošković kazao je nakon sjednice Vlade da su ovim dokumentom obuhvaćeni problemi u visokom obrazovanju, što se posebno odnosi na nekoliko ključnih ciljeva kao što su promjena modela fionansiranja UCG-a, povećanje kvaliteta, internacionalizacije studija

– To su prioncipi na kojima želimo da postavljamo buduće aktivnosti kada je buduće obrazovanje u piutanju – rekao je Bošković.

Prema njegovim riječima, u Strategiji je obrađeno sve ono što je urađeno u proteklih nekoliko godina na reformi Univerziteta, a predstavljen je i novi koncept studiranja.

Reformsko opredjeljenje za model 3+2+3, obrazloženo je kroz pristup kvalitativnim promjenama po pitanju dostizanja standarda kvaliteta studiranja, uključivanja u proces usavršavnja i međunarodne mobilnosti i studenata i nastavnika, mogućnošću primjene najboljih evropskih iskustava i objektivno najvećim učinkom na tržištu rada.

Ujedno, ovom reformom postignuto je nužno usklađivanje u evropskom prostoru visokog obrazovanja.

– Naime, svi obrazovni sistemi zapadnog standarda imaju tri stepena studiranja: osnovni (bečelor), master i doktorski. Sadašnji crnogorski sistem, pak, ima četiri stepena, odnosno ima za druge zemlje nepoznat specijalistički stepen, što nas suštinski izopštava iz integracijskih procesa obrazovanja. Osim inherentne asimetrije sa panevropskim obrazovnim sistemom, ovaj model napravio je određene probleme na polju kvaliteta. Izuzetak su regulisane profesije – medicina i druge, koje imaju drugačije trajanje studija, naprimjer 6+0+3, kao i učiteljska koja je u modelu 5+0+3.  Ovakva standardizacija zahtijeva izmjenu, odnosno povećanje budžetskog izdvajanja, ali ne zavisi od znatnijeg povećanja budžeta – stoji u Vladinoj odluci o reformisanoj strukturi studija integrisanog UCG.

Značajna optimizacija studijskih programa

Broj studijskih programa koji je projektovan na osnovnim i na master studijama na UCG iznosi 114. Ovoj strukturi je potrebno dodati: 14 studijskih programa primijenjenih studija, 25 studijskih programa na doktorskim studijama, od kojih je jedan interdisciplinarni i sedam novih interdisciplinarnih studijskih programa, što u ukupnom zbiru iznosi 160 studijska programa na svim nivoima novog trocikličnog modela studiranja.

U odnosu na trenutno stanje od 270 studijskih programa, ovo je značajna optimizacija, posebno vezano za opterećenje nastavnika i veliki broj disciplina na kojima su angažovani, kao i dosadašnji nepovoljan odnos broja studenata u odnosu na broj nastavnika.

Na finansijskom planu, nova standardizacija zahtijeva izmjenu, odnosno povećanje budžetskog izdvajanja, ali nije uslovljena znatnijim povećanjem budžeta.

Reforma novog modela studiranja na Univerzitetu, nakon akreditacije i licenciranja 2017. godine, odnosi se na upis studenata u studijsku 2017/18 godinu.

–  To znači da bi drugi ciklus master dvogodišnjih studija počeo tek studijske 2020/21 godine. Realizaciju reformi nužno prati izmjena zakonske regulative – u okviru Zakona o visokom obrazovanju, odredbe koje propisuju vrste studijskih programa, vrste diploma i upis; odredbe u okviru Zakona o nacionalnom okviru kvalifikacija, odredbe zakona iz oblasti pravosuđa, osnovnog i srednješkolskog obrazovanja i građevinarstva, a vezano za petogodišnje u odnosu na dosadašnje četvorogodišnje studije – objašnjeno je u Vladinoj odluci.

Za generacije studenata koje su počele da studiraju, po tada već “starom“ modelu studija, neophodno je definisati prelazni period čime bi se obezbijedila studentska prava i uslovi zagrantovani ugovorom o studiranju. Svi reformski zahvati su usklađeni sa strateškim opredjeljenjima reforme visokog obrazovanja Ministarstva prosvjete, odnosno Vlade Crne Gor

Prednosti modela 3+2+3 

Modeli 3+2+3 i 4+1+3 su prepoznati u evropskom prostoru visokog obrazovanja, a prvi je dominantan i sa, kako se navodi u Vladinom dokumetu, najboljim evropskim iskustvom po pitanju dostizanja standarda kvaliteta, uključivanja u proces usavršvanja i mobilnosti i studenata i nastavnika, te učinak na tržištu rada.

Model 3+2+3, u našim uslovima, označava nužni diskontinutet koji će dovesti do petogodišnjeg studiranja. Petogodišnje studiranje je takođe dominantno  ‐  i to i mimo evropskog prostora obrazovanja.

“Cilj je potpuno drugačija percepcija bečelor i masterdiplome i njihova kredibilnost. Izuzetak su regulisane profesije – medicina i druge, koje imaju drugačije trajanje studija, naprimjer 6+0+3, kao i učiteljska koja je u modelu 5+0+3. Modeli koji se baziraju na sistemu 180 ECTS + 120 ECTS kredita (3+2) za prvi i drugi ciklus studija su dominantni u evropskom prostoru visokog obrazovanja posebno u Njemačkoj, Finskoj, Italiji, Luksemburgu i slično“, stoji u Vladinoj odluci.

Iskustva u zapadnom regionu u Sloveniji i Hrvatskoj su zasnovana na dominaciji modela 3+2+3. Uporedna praksa takođe ukazuje na ispravno postupanje u smislu prihvatanja dominantnog evropskog modela studiranja 3+2+3.

– Dakle, neophodno je napustiti neprepoznatljivi stepen specijalističkih studija i kvalitativno neodrživih jednogodišnjih magistarskih studija, i to ne samo na Univerzitetu Crne Gore već  i u nacionalnom zakonodavstvu, kako bismo podigli kvalitet obrazovanja i uskladili se sa regionalnim i evropskim potrebama tržišta rada – navedeno je u odluci.

Ovakva standardizacija zahtijeva izmjenu koncepta budžetskog izdvajanja, ali i to da ne zavisi od znatnijeg  povećanja budžeta. Radni tim na UCG, u saradnji sa stranim ekspertima i predstavnicima svih univerzitetskih jedinica, doveo je do završne faze izradu elaborata po modelu 3+2+3 ‐ bečelor, master, doktor.

Model 3+2+3 profiliše i promoviše bečelor diplomu kao primjenjivu na tržištu rada kroz jasne ishode učenja; dvogodišnje master studije donose složena i napredna znanja, zaokružena master diplomom.

– U takvom kontekstu i doktorske studije dobiće istinsku valorizaciju, a doktorska diploma imaće veću funcionalnost, odnosno primjenjivost na tržištu rada – stoji u Vladinoj odluci.

Ministar Bošković kazao je dva dokumenta usvojena danas na Vladi daju za pravo da garantuju da će postići globalni cilj, a to je povećanje konkurentnosti na tržištu rada kroz uključivanje visokoškolaca u globalne tokove.

– Krećemo sa impementacijom, sada je opet fokus na univerzitetima i Ministarstvu da sprovedemo ova dokumenta u djelo jer je iz njih proizašlo da će biti inicirane izmjene Zakona o obrazovanju kako bi ova strategija bila sprovedena u djelo – zaključio je Bošković.

Izvor: CdM.me